LIBRARY OF LIFE

Nutrition & Health

Οι πολυεθνικές τροφίμων ξέρουν ότι τα προϊόντα τους είναι junk foods

Multinatinal(s) knows most their products are junk foods

Διαβάστε το NewsletterΦράση της Εβδομάδας 07.12.2022

Read the Newsletter  “Phrase of the Week 07.12.2022

“Οι πολυεθνικές ξέρουν ότι τα επεξεργασμένα τρόφιμά τους είναι junk foods”

Τα τελευταία 4-5 χρόνια έχουν δει το φως της δημοσιότητας πολλές έρευνες για τις πρακτικές των πολυεθνικών των τροφίμων να περάσουν το life-style των junk foods σε ολόκληρες χώρες ή γενιές, με επιθετικό marketing και συνεργασίες με οργανισμούς που θα έπρεπε να στηρίζουν την υγιεινή διατροφή.

Η πιο εντυπωσιακή αναφορά αφορά (*) σε εσωτερική παρουσίαση της Nestle που αποκαλύπτει ότι τουλάχιστον το 70% των προϊόντων (γενικής) διατροφής της εταιρίας δεν πληρούν “αναγνωρισμένο όριο υγείας” στο σύστημα της Αυστραλίας, σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times (ελεύθερη αναδημοσίευση  Irish Times). Σύμφωνα με το Reuters, η αποκάλυψη κινητοποίησε την εταιρεία που εξετάζει νέα στρατηγική. Η Nestle μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες τροφίμων στον κόσμο, φέρεται να έχει αναγνωρίσει επίσης ότι ορισμένες από τις κατηγορίες προϊόντων της δεν θα είναι ποτέ “υγιή”. Οι FT επισημαίνουν πως μια παρουσίαση που κυκλοφόρησε μεταξύ κορυφαίων στελεχών το 2021, λέει ότι μόνο το 37% των τροφίμων και ποτών της Nestlé [από έσοδα εξαιρουμένων των προϊόντων όπως η τροφή για κατοικίδια και η εξειδικευμένη ιατρική διατροφή] επιτυγχάνουν βαθμολογία άνω του 3,5 στο πλαίσιο του συστήματος αξιολόγησης της Αυστραλίας. Στο συνολικό portfolio τροφίμων και ποτών της Nestlé, περίπου το 70% των προϊόντων διατροφής δεν κατάφερε να καλύψει αυτό το όριο, αναφέρεται στην παρουσίαση, μαζί με το 96% των ποτών – εξαιρουμένου του καθαρού καφέ – και το 99% της ζαχαροπλαστικής και παγωτού της Nestlé. Τα δεδομένα δεν περιλαμβάνουν τη βρεφική φόρμουλα, την τροφή για κατοικίδια, τον καφέ και το τμήμα της επιστήμης της υγείας, το οποίο κάνει τρόφιμα για άτομα με συγκεκριμένες ιατρικές παθήσεις. Αυτό σημαίνει ότι τα δεδομένα αντιπροσωπεύουν περίπου το 50% των συνολικών ετήσιων εσόδων της Nestle (€84 δισεκατομμύρια).
* βλ ρεπορτάζ “The President” στα ελληνικά και foodpolitics στα αγγλικά

Και η Nestle δεν είναι καν στις “κακές” περιπτώσεις. Την ίδια περίοδο άλλη έρευνα έδειξε ότι η συντριπτική πλειονότητα των πωλήσεων στη Βρετανία (71%) από 16 από τους μεγαλύτερους κατασκευαστές συσκευασμένων τροφίμων & ποτών στον κόσμο προέρχεται από ανθυγιεινά προϊόντα (λιγότερα από 3,5 αστέρια στο σύστημα αξιολόγησης με αστέρια υγείας). Παρά την αυξανόμενη πίεση στις εταιρείες τροφίμων να βελτιώσουν τον αντίκτυπό τους στη δημόσια υγεία, 6 από τις 16 εταιρείες – Ferrero, Suntory, Mondelēz, Unilever, Coca-Cola & Nestlé – συνεχίζουν να αντλούν περισσότερο από το 80% των συνολικών πωλήσεών τους στο Ηνωμένο Βασίλειο από ανθυγιεινά προϊόντα.
Τα ευρήματα προέρχονται από μελέτη που διεξήχθη από την πρωτοβουλία Access to Nutrition Initiative (ATNI), που υποστηρίζεται από το ShareAction. Η μελέτη βρήκε κάποια μικρή πρόοδο από την τελευταία της αξιολόγηση το 2019 (ήταν 79%) , αλλά αυτή η πρόοδος οφείλεται κυρίως σε μεγάλες βελτιώσεις από λίγες από τις μεγαλύτερες εταιρείες (ιδίως Danone και PepsiCo, Nestle). Ελάχιστη αλλαγή σημειώθηκε στο ποσοστό των πωλήσεων από υγιεινά προϊόντα στις υπόλοιπες, με τις Kellogg, Unilever, Coca-Cola, Mondelēz, Suntory και Ferrero να είναι όλες στάσιμες ή να επιδεινώθηκαν (σχ. 2).

Παράλληλα έρχονται κατηγορίες ή αναφορές πρακτικών χειραγώγησης από τις εταιρίες, όπως η περίπτωση Academy of Nutrition and Dietetics, ενός Οργανισμού που διαμορφώνει τη διατροφική πολιτική στις ΗΠΑ και φέρεται να εισέπραξε πάνω από 4 εκατομμύρια δολάρια από παραγωγούς πρόχειρου φαγητού (junk food). Νέα έγγραφα δείχνουν ότι η Academy of Nutrition and Dietetics όχι μόνο εισέπραξε τις δωρεές παρασκευαστών πρόχειρων φαγητών, ζάχαρης και σόδας, παρόλο που εκπαίδευσε τους διαιτολόγους που μας διδάσκουν πώς να τρώμε, αλλά επένδυσε και πάνω από 1 εκατομμύριο δολάρια σε μετοχές τέτοιων εταιριών όπως PepsiCo, Nestlé and J.M. Smucker!!

Συγχρόνως φαίνεται από έρευνες πως οι εταιρείες πρόχειρου φαγητού στρέφονται στο TikTok για περαιτέρω εκμετάλλευση των παιδιών, στρατολογώντας χρήστες ως εικονικούς πρεσβευτές επωνυμίας για να εμπορεύονται τα προϊόντα τους στο διαδίκτυο. Στις ΗΠΑ το marketing αυτών των εταιριών στοχεύει τα “έγχρωμα” παιδιά  που θεωρούνται ως μια αναξιοποίητη αγορά, ενώ έχουν γνωστοποιηθεί και πολλές έρευνες για τον τρόπο που οι εταιρίες επεξεργασμένων “ανθυγιεινών” προϊόντων (junk food) επεκτείνονται “επιθετικά” επικοινωνιακά στις αναπτυσσόμενες χώρες, όπως η Βραζιλία, συμβάλλοντας στην παχυσαρκία και στα προβλήματα υγείας, ειδικά από τη στιγμή που η ανάπτυξη στις πλούσιες χώρες επιβραδύνεται (σχ 3).

Με αυτά τα δεδομένα δεν είναι τυχαίο ότι ο ΠΟΥ έχει ήδη σε διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης τις νέες κατευθυντήριες γραμμές για την προστασία των παιδιών από τις βλαβερές συνέπειες του marketing τροφίμων έχοντας τονίσει ότι όταν πρόκειται για τις προσπάθειες του ιδιωτικού τομέα για την καταπολέμηση των επιβλαβών συνεπειών του marketing τροφίμων στα παιδιά, η προσφυγή στο «business as usual» ΔΕΝ αποτελεί λύση.

Οι οικονομικές συγκυρίες όμως δεν φαίνεται να βοηθάνε. Στην Αγγλία οι περιορισμοί στις προσφορές πολλαπλών αγορών για ανθυγιεινά τρόφιμα πρόκειται να ξεκινήσουν σύντομα, ως μέρος σειράς μέτρων κατά της παχυσαρκίας που προώθησε ο Μπόρις Τζόνσον, αλλά ο ίδιος είχε ήδη καθυστερήσει τις μεταρρυθμίσεις και η διάδοχός του Λιζ Τρας είπε ότι θα μπορούσαν να καταργηθούν εντελώς. Ο φόβος των επιστημόνων είναι ότι πλέον με διψήφιο πληθωρισμό μπορεί η νέα κυβέρνηση να τις καθυστερήσει σημαντικά, ενώ η βιομηχανία τροφίμων βλέπει να νέα μέτρα ως άσκοπη επίθεση στο κόστος ζωής (και στα δικά της κέρδη): δεδομένα δείχνουν ότι χωρίς προσφορές super market, συνδεδεμένες με τα μαζικής παραγωγής ανθυγιεινά τρόφιμα, ένα τυπικό νοικοκυριό θα έπρεπε να πληρώνει 634 λίρες περισσότερες ετησίως για το ίδιο φαγητό. Και τα νοικοκυριά που είναι πιο ευάλωτα στην υπερκατανάλωση αυτών των προϊόντων είναι εκείνα με χαμηλά εισοδήματα…

[EN]:  “Multinatinals know that most of their products are junk foods”

The last 4-5 years have seen the light of day many investigations into the practices of food multinationals to pass the lifestyle of junk foods to entire countries or generations, with aggressive marketing and collaborations with organizations that should support hygiene diet.

Last year it was reported that the world’s largest food company, Nestlé, has acknowledged in an internal document that more than 60% of its mainstream food and drinks products do NOT meet a “recognised definition of health” and that “some of our categories and products will never be ‘healthy’ no matter how much we renovate”.  A presentation circulated among top executives, seen by the Financial Times (open source by Irish Times and more analysis in Foodpolitics), says only 37% of Nestlé’s food and beverages by revenues, excluding products such as pet food and specialised medical nutrition, achieve a rating above 3.5 under Australia’s health star rating system. This system scores foods out of five stars and is used in research by international groups such as the Access to Nutrition Foundation. Nestlé, the maker of KitKats, Maggi noodles and Nescafe, describes the 3.5 star threshold as a “recognised definition of health”. Within its overall food and drink portfolio, some 70% of Nestlé’s food products failed to meet that threshold, the presentation said, along with 96% (!) of beverages – excluding pure coffee – and 99% of Nestlé’s confectionery and ice cream portfolio!!

And it’s not all.

The vast majority of UK sales (71% !!) from 16 of the world’s largest manufacturers of packaged food and drink products stem from unhealthy products (less than 3.5 stars in the Health Star Rating system). Despite growing pressure on food companies to improve their impact on public health,  6 of the 16 companies – Ferrero, Suntory, Mondelēz, Unilever, Coca-Cola & Nestlé – continue to derive more of 80% of their UK sales from unhealthy products.
The findings come from a study conducted by the Access to Nutrition Initiative (ATNI), supported by ShareAction. It tracks the contribution of 16 major food companies to the U.K.’s diet-driven health crisis, analysing the nutritional quality of more than 4,000 products which account for approximately 50 per cent of total U.K. retail sales of manufacturer brands’ packaged food and beverages (fig 2).

Meanwhile, new documents show that in USA the Academy of Nutrition and Dietetics invested in food stocks and accepted donations from junk food, sugar and soda makers, even as it trained the dietitians who teach us how to eat!! The released documents show that the academy has a long history of financial ties to big food companies, including many that sell and market ultra-processed foods that have been linked to obesity, Type 2 diabetes and other chronic diseases; they show that between 2011 and 2017, the organization took more than $4 million in donations from food companies and industry groups. The academy not only accepted sponsorship money from big food companies but invested money in food industry stocks. For example, the documents show that in 2015 and 2016 the academy held more than 1 million dollars worth of stock in PepsiCo, Nestlé and J.M. Smucker..

Givnen the marketing effort of big companies to target new groups like kids via tik-tok, “coloured kidsor whole countries of the developing world like Brazil, contributing to obesity and health problems around the globe, the World Health Organization (WHO) has invited comments from the public on the guidelines on protecting children from the harmful effects of food marketing. WHO has stressed that when it comes to the private sector’s efforts on combatting the harmful effects of food marketing on children, resorting to “business as usual” is not a solution.

Moreover, the scientific community has concerns regarding  the implications of the current economic crisis. Reports from UK, share concerns thta as the economy flounders, with particular pressure on low-income households, the measures to reduce promotions and advertising for food high in fat, salt and sugar are easily portrayed as Scrooge-like. A new administration in UK grappling with double-digit inflation may be tempted to roll them back or delay indefinitely, despite the series of anti-obesity measures pushed by former prime minister Boris Johnson – already being postoponed.